Trong số các vùng vang của Pháp, Alsace là một trường hợp khá đặc biệt: nằm sát biên giới Đức, mang phong cách rượu gần với Đức hơn hẳn so với Bordeaux hay Burgundy, và là vùng gần như duy nhất ở Pháp ghi thẳng tên giống nho lên nhãn chai thay vì chỉ ghi tên vùng.
Vì sao Alsace khô ráo bất thường so với phần còn lại của Pháp?
Alsace nằm nép mình bên sườn Đông của dãy núi Vosges, và chính dãy núi này đóng vai trò như một tấm chắn, giữ lại phần lớn lượng mưa từ phía Tây trước khi tới được vùng trồng nho. Kết quả là Alsace trở thành một trong những vùng khô ráo và nhiều nắng nhất nước Pháp dù nằm khá xa về phía Bắc, tạo điều kiện lý tưởng để nho chín chậm và tích lũy hương thơm mà vẫn giữ được độ chua tươi mát.
Vì sao nhãn chai Alsace ghi hẳn tên giống nho?
Phần lớn vang Pháp gọi tên theo vùng đất (Bordeaux, Bourgogne…) chứ không nói rõ giống nho, vì luật cho rằng vùng đất mới là yếu tố quyết định phong cách rượu. Alsace đi theo hướng ngược lại, gần giống cách làm của Đức hoặc các nước Tân Thế Giới: Riesling, Gewürztraminer, Pinot Gris, Pinot Blanc hay Muscat đều được ghi thẳng trên nhãn. Cách làm này giúp người mua dễ hình dung phong cách rượu ngay từ cái nhìn đầu tiên, thay vì phải nhớ vùng nào trồng giống gì.
Riesling ở đây khác gì Riesling Đức?
Cùng một giống nho nhưng phong cách lại khác khá rõ. Riesling Đức truyền thống thường có độ ngọt còn sót lại đáng kể, trong khi Riesling Alsace gần như luôn được lên men khô hoàn toàn, giữ độ chua sắc và hương khoáng, đôi khi có mùi dầu hỏa nhẹ đặc trưng khi rượu đã có tuổi – một nét mà dân sành rượu Riesling khá yêu thích chứ không xem là lỗi.
Gewürztraminer – giống nho “ồn ào” nhất vùng
Nếu Riesling tinh tế và kín đáo thì Gewürztraminer lại đi theo hướng hoàn toàn ngược lại: hương hoa hồng, vải thiều, gia vị và đôi khi cả mùi trà lài rất đậm, dễ nhận ra ngay từ khi mới rót ra ly. Đây là giống nho gây tranh cãi nhiều nhất – người thích thì mê mẩn, người không quen lại thấy hơi “nồng”. Gewürztraminer thường hợp với các món ăn nhiều gia vị hoặc ẩm thực châu Á, một trong số ít loại vang trắng có thể đứng vững trước vị cay.
Vendanges Tardives và Sélection de Grains Nobles là gì?
Alsace cũng có riêng một hệ thống rượu ngọt cao cấp. Vendanges Tardives (thu hoạch muộn) là nho được hái trễ hơn bình thường để tích thêm đường, cho rượu đậm đà hơn nhưng vẫn có thể khô hoặc hơi ngọt. Cao hơn một bậc là Sélection de Grains Nobles, làm từ nho đã nhiễm nấm quý (nấm mốc quý – botrytis, giống cách làm Sauternes của Bordeaux), cho ra vang tráng miệng cực ngọt và đậm đặc, thường chỉ sản xuất vào những năm thời tiết thuận lợi.
Nhận biết chai Alsace thế nào cho nhanh?
Ngoài tên giống nho ghi rõ trên nhãn, một dấu hiệu nhận biết khác là hình dáng chai: Alsace dùng loại chai cao, thon, thẳng đứng gọi là “flûte d’Alsace”, khác hẳn dáng chai vai vuông kiểu Bordeaux hay dáng vai xuôi kiểu Burgundy. Nếu bạn thấy một chai vang trắng dáng cao thon ghi tên Riesling hoặc Gewürztraminer, gần như chắc chắn đó là một chai đến từ Alsace.
