Bordeaux là vùng làm vang lớn và nổi tiếng bậc nhất nước Pháp, nằm ở tây nam, quanh cửa sông Gironde. Đây là nơi có hệ thống xếp hạng lâu đài (château) lâu đời và có ảnh hưởng lớn nhất thế giới rượu vang — bảng xếp hạng 1855.
Bảng xếp hạng 1855 ra đời thế nào
Năm 1855, nhân triển lãm thế giới tại Paris theo yêu cầu của Napoleon III, các thương nhân rượu vùng Bordeaux được giao lập một bảng xếp hạng các lâu đài vùng Médoc (cùng Château Haut-Brion ở Graves) dựa chủ yếu trên giá bán rượu tại thời điểm đó — giá cao phản ánh danh tiếng và chất lượng được thị trường công nhận qua nhiều năm.
Bảng xếp hạng chia thành 5 hạng (Premier Cru đến Cinquième Cru), và điều đặc biệt là gần như giữ nguyên suốt hơn 150 năm — chỉ có duy nhất một thay đổi chính thức, khi Château Mouton Rothschild được nâng lên hạng nhất vào năm 1973.
5 lâu đài hạng nhất (Premier Cru Classé)
Château Lafite Rothschild và Château Latour — cả hai đều ở xã Pauillac, Médoc. Lafite nổi tiếng thanh lịch, tinh tế; Latour đậm và có khả năng lão hóa rất lâu.
Château Margaux — ở xã Margaux, thường được mô tả là lâu đài có phong cách tinh tế, mềm mại nhất trong nhóm.
Château Haut-Brion — lâu đài duy nhất ngoài vùng Médoc (thuộc Graves/Pessac-Léognan) trong nhóm hạng nhất, cũng là một trong những lâu đài có lịch sử ghi chép sớm nhất, được nhắc tới tại Anh từ thế kỷ 17.
Château Mouton Rothschild — lâu đài duy nhất được nâng hạng (1973), nổi tiếng với truyền thống mời họa sĩ danh tiếng vẽ nhãn riêng cho mỗi niên vụ.
Bên ngoài Médoc: Saint-Émilion có bảng riêng
Bảng 1855 chỉ áp dụng cho Médoc và Haut-Brion. Vùng Saint-Émilion ở bờ đối diện có bảng xếp hạng riêng, được rà soát định kỳ (khác 1855 gần như cố định), với Château Cheval Blanc và Château Ausone giữ hạng cao nhất “Premier Grand Cru Classé A”.
Mua vang Bordeaux cần lưu ý gì
Giá trị một chai Bordeaux phụ thuộc rất nhiều vào niên vụ (năm thu hoạch) — cùng một lâu đài nhưng các năm thời tiết tốt như 2000, 2005, 2009, 2010 thường có giá cao hơn hẳn. Nên hỏi rõ niên vụ và điều kiện bảo quản trước khi mua các chai đã có tuổi.
