Mâm cỗ Tết nhiều món chiên, béo và mặn, nên vang sủi khô (brut) và vang trắng nhiều độ chua là lựa chọn ít rủi ro nhất; vang đỏ nên chọn loại nhẹ, ít tannin. Bài này gợi ý theo từng món quen thuộc của mâm cỗ miền Bắc. Đó là gợi ý dựa trên nguyên tắc ghép món, khẩu vị mỗi nhà một khác nên bạn cứ chỉnh theo gu của mình.
Nguyên tắc ghép vang với mâm cỗ Tết
- Món béo, món chiên: dùng độ chua và bọt của vang sủi hoặc vang trắng để làm sạch vị sau mỗi miếng.
- Món nhạt, mềm: chọn vang thân nhẹ để không át vị món.
- Món ngọt: rượu phải ngọt bằng hoặc hơn món, nếu không sẽ thấy vang chua gắt.
- Vang đỏ: ưu tiên loại nhẹ, ít tannin; tannin mạnh dễ gây vị chát với món mỡ để nguội.
Bảng gợi ý theo từng món
| Món | Đặc điểm | Nên chọn | Vì sao |
|---|---|---|---|
| Nem rán (chả giò) | Chiên giòn, chấm nước mắm chua ngọt | Vang sủi brut, Champagne | Bọt và độ chua cắt bớt dầu mỡ |
| Gà luộc chấm muối tiêu chanh | Thịt nhạt, mềm, có vị chanh | Sauvignon Blanc hoặc Chardonnay không ủ sồi | Độ chua tươi hợp vị chanh, không át thịt |
| Giò lụa, giò chả | Mịn, béo nhẹ, hơi mặn | Pinot Grigio, Riesling khô hoặc vang hồng | Thân nhẹ, thanh, không lấn vị món |
| Thịt đông | Thịt nguội, thạch, nhiều tiêu | Vang đỏ nhẹ như Pinot Noir hoặc vang hồng | Tannin thấp nên không gây chát |
| Bánh chưng | Nếp, mỡ, đậu xanh, no và béo | Vang sủi hoặc vang trắng nhiều độ chua | Độ chua giúp bớt ngấy |
| Canh măng, măng hầm | Nước dùng đậm, vị măng đặc trưng | Vang trắng thân vừa hoặc vang đỏ nhẹ | Tránh vang đỏ nhiều tannin vì dễ lấn vị |
| Xôi gấc, mứt, bánh kẹo | Ngọt | Vang ngọt vừa (như Moscato) hoặc Port | Rượu cần ngọt bằng món |
| Dưa hành | Chua, nồng | Ăn xen kẽ, không cần ghép | Vị chua mạnh dễ át vang; nếu cần, chọn vang sủi hoặc trắng chua |
Một mâm cỗ nên mở mấy loại vang?
Với gia đình vài người, hai loại là đủ: một chai vang sủi hoặc vang trắng cho đầu bữa, một chai vang đỏ nhẹ cho các món hầm, món nguội. Nếu có món ngọt cuối bữa thì thêm một chai vang ngọt nhỏ. Thứ tự nên đi từ nhẹ đến đậm: vang sủi, vang trắng, vang hồng, vang đỏ, rồi vang ngọt.
Nhiệt độ phục vụ gợi ý: vang sủi 6 đến 8°C, vang trắng 8 đến 12°C, vang đỏ 16 đến 18°C (vang đỏ nhẹ có thể làm mát nhẹ trước khi rót). Chi tiết ở bài nhiệt độ phục vụ chuẩn cho từng loại vang. Một chai 750 ml rót được khoảng 5 ly, nên tính chừng một chai cho ba đến bốn người uống vừa phải trong một bữa ăn kéo dài.
Chọn vang cho mâm cỗ ở đâu
Xem thêm cách ghép vang với gà và heo và với hải sản, hoặc tổng quan ở trang hiểu về rượu vang. Nếu định chọn rượu làm quà Tết, xem quà Tết 2027.
Câu hỏi thường gặp
Ăn bánh chưng nên uống rượu gì?
Bánh chưng nhiều nếp và mỡ nên hợp vang sủi hoặc vang trắng có độ chua cao, giúp bớt ngấy. Nếu bánh được chiên lại thì vang sủi brut càng hợp.
Tết nên uống vang đỏ hay vang trắng?
Tùy món. Mâm nhiều món chiên, béo thì vang sủi và vang trắng dễ hợp hơn; món hầm, thịt đông và thịt nguội hợp vang đỏ nhẹ. Nếu chỉ mở một chai, vang sủi khô là lựa chọn ít rủi ro nhất.
Nem rán uống gì cho hợp?
Vang sủi brut hoặc Champagne, vì bọt và độ chua làm sạch vị dầu mỡ sau mỗi miếng.
Uống rượu ngày Tết cần lưu ý gì?
Uống chậm, ăn kèm, xen nước lọc, không ép người khác uống và không lái xe sau khi uống rượu bia, kể cả khi đi chúc Tết.
Rượu bia có hại cho sức khỏe. Không lái xe sau khi đã uống rượu bia. Chỉ dành cho người từ 18 tuổi trở lên.
